Cumhuriyet Tarihinin En Büyük Sosyal Konut Projesi Tanıtım Töreni’nde Yaptıkları Konuşma

13.09.2022

Aziz Milletim,

Değerli Misafirler,

Sizleri en kalbi duygularımla, muhabbetle selamlıyorum. Cumhurbaşkanlığı Külliyesi’ne, milletin evine, bu gazi mekâna hoş geldiniz. Cumhuriyet tarihimizin en kapsamlı sosyal konut kampanyasının tanıtım toplantısı vesilesiyle bir aradayız. Tarihimizin bu en büyük sosyal konut kampanyasına öncülük eden Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığımız ile TOKİ’mizi tebrik ediyorum. Bu sürece katkı verecek herkese teşekkür ediyor, vatandaşlarımıza evleri, arsaları ve iş yerlerinin şimdiden hayırlı olmasını diliyorum.

Aziz Milletim,

Geçtiğimiz 20 yılda ülkemizi her alanda olduğu gibi konut üretiminde de asırlık hizmetlerle, eserlerle, projelerle buluşturduk. TOKİ vasıtasıyla hiçbir ülkenin hayal dahi edemeyeceği bir atılımla yüzde 90’ı sosyal konut olmak üzere tam 1 milyon 170 bin konut inşa ettik. Ülkemize çağın tüm ihtiyaçlarıyla donatılmış dev hastaneler, on binlerce iş yeri, binlerce kamu binası, Avrupa standartlarının da fevkinde stadyumlar, her kesimden insanımız için yüzlerce sosyal ve kültürel tesis kazandırdık.

Şehri şehir yapan en önemli unsurlar olan doğal, tarihi ve kültürel mirasımızı korumaya özel önem verdik. Bizi mazimizle buluşturan yüksek mimari değer taşıyan evlerimizi, dükkânlarımızı, meydanlarımızı en emin şekilde geleceğe taşıyacak adımlar attık. Halen 45 ilimizde 80 tarihi meydanımızı kültürel değerlerine uygun olarak yeniden ülkemize kazandırıyoruz. Konya’da Yeni Mevlana Meydanımızla tarihi yeniden gün yüzüne çıkarıyoruz. Edirne’de Mimar Sinan’ın emaneti Selimiye Camii ve çevresini tıpkı eski günlerinde olduğu gibi yeniden ayağa kaldırıyoruz. Bursa’da Ulu Cami’yi de içine alan Tarihi Çarşıyı ve Hanlar Bölgesi’ni ihya ediyoruz. Selçuklu şehri Bitlis’imizde köprülerimizi, hanlarımızı, medreselerimizi, meydanımızı içerisine bir de millet bahçesi koyarak düzenliyoruz. Başkentimizin ilk toplu konut projesi olan Saraçoğlu Mahallesi’ni havuzu, parkları, yeşil alanları, anıt ağaçları ve tarihi binalarıyla özgün ve yemyeşil bir yaşam olanı olarak şehrimize kazandırıyoruz. Aynı şekilde Ankara Hergelen Meydanı, Erzurum Tarihi Meydanı, Yozgat Çapanoğlu Camii, Kastamonu Nasrullah Camii çevresi ile Zonguldak, Muş, Kütahya, Isparta, Bingöl, Afyonkarahisar ve Kayseri’de yenileme projelerimizi tarihe vefa, geçmişe saygı anlayışıyla aralıksız sürdürüyoruz. Bunun yanında Kızılcahamam Çarşısı’ndan Konya Alaaddin Caddesi’ne, Antakya Kurtuluş Caddesi’nden Trabzon Çaykara tarihi binalarına ve Beypazarı Sanatçılar Caddesi’ne kadar yüzlerce sokakta güzelleştirme, cephe yenileme çalışmaları yürütüyoruz.

Milyonlarca fidanla desteklenen yeşil alanlarıyla gençlerimizin dinlenme ve okuma mekânları haline gelen millet kıraathaneleriyle tam 455 millet bahçesini de hızla inşa ediyoruz. Vatandaşlarımız tarafından sahiplenilen millet bahçelerimiz, Türkiye’nin yeşile saygılı şehircilik vizyonunun örnekleri olarak şu anda arkamda ekranda da gördüğünüz gibi uluslararası şehircilik ödüllerine layık görülmüştür. Tüm bu çalışmalarla TOKİ sadece bina yapan bir kurum olmanı ötesine geçerek Türkiye’nin ve dünyanın en önemli sosyal hizmet yapıları arasına girmiştir.

Tabii bunlarla yetinmedik. 2012 yılında toplamda 6,5 milyon yapıyı içeren tarihimizin en büyük kentsel dönüşümünü başlattık. Elbette tüm bu büyük dönüşümün sahibi de, muhatabı da, yararlanıcısı da milletimizin ta kendisidir. Bugün de sizlerin huzurunda sosyal konut odaklı şehircilik atılımlarımıza yeni bir halka daha eklemenin mutluluğu içindeyiz.

Aziz Milletim,

Bilindiği gibi 2019 yılında önce 50 bin adetlik, ardından 100 bin adetlik iki sosyal konut projesi başlatmıştık. Hep söylediğimiz gibi, bizim muharrik kuvvetimiz millettir. Bu projelerle 81 ilimizin her köşesinden 2 milyonu aşkın vatandaşımızın başvurması bizi daha büyük adımlara sevk etmiştir. Hem yapılacak konut sayısını artırmaya, hem de kampanyayı sürekli hale getirmeye karar verdik. İşte bu tanıtım töreniyle ülkemizin her yerinde yüz binlerce yeni sosyal konutun, konut arsasının ve iş yerinin inşa sürecini başlatıyoruz. Birazdan ana hatlarını milletimizle paylaşacağımız, başvuruları yarın itibariyle başlayacak ve Ekim ayı sonuna kadar sürecek bu projelerin il temelini de yılbaşında atıyoruz. Amacımız, ilk etap konutlarını azami iki yıl içinde bitirip hak sahibi vatandaşlarımıza teslim etmektir. Yatay mimari esasıyla, yani zemin artı 3, zemin artı 4, bilemediniz zemin artı 5, depreme dayanıklı şekilde inşa edeceğimiz bu projeler aynı şekilde ülkemizin her yerinde devam edecektir. Projelerimizi özellikle mahalle kültürünü, komşuluk ilişkilerini gözetecek, yeşili hakim kılacak bir anlayışla hayata geçiriyoruz.

Her şeyden önce bu gerçeğin altını özellikle çizmek istiyorum; bu kampanya sayısı ve kalitesi bakımından dünyadaki en büyük konut yatırımını ifade etmektedir. Cumhuriyetimizin 100. yılına böyle küresel ve tarihi önemde bir kampanyayla girmekten gurur duyuyoruz. Şimdi kampanyamızla ilgili bazı ayrıntıları sizlerle paylaşmak istiyorum. Hedefimiz; 81 ilimizde ve tüm ilçelerimizde 2023-2028 arasını kapsayan 5 yıllık süreçte 500 bin sosyal konut, 250 bin konut amaçlı arsa. Yani vatandaş der ki bana altyapısı yapılmış arsa verin ben kendim yapacağım; peki, onun için de 250 bin konut yapımına müsait altyapısı halledilmiş arsa. 50 bin iş yeri yaparak milletimizin istifadesine sunmaktır. Böylece 2003 başından itibaren ürettiğimiz sosyal konut sayısını 2 milyona, diğer projelerle birlikte bunların içerisinde oturan vatandaş sayımızı da 10 milyonun üzerine çıkarmış olacağız.

Projemizin ve bu kapsamda yapılacak konutlar ile iş yerlerinin ismini de “İlk Evim, İlk İş Yerim” olarak belirledik. Bu projenin büyüklüğünü anlatmak için şöyle bir örnek vermekte fayda görüyorum. Tanıtımını yaptığımız 500 bin konut hedefi sayısı iş yerleriyle birlikte düşünüldüğünde, hane sayısı bakımından İstanbul’un dörtte birine, Ankara’nın yarısına, Kocaeli’nin tamamına eşitken, Bilecik, Bitlis, Bolu, Bingöl, Burdur, Çankırı, Erzincan, Gümüşhane ve Hakkâri’nin tamamına eşittir. Bu büyüklükteki bir proje yaklaşık 900 milyar liralık yatırım değeri demektir. Çarpan etkisiyle 2 trilyon liradan fazla ekonomik hareketliliğe yol açacak bir projeyi bugün ekranları başında izleyen ve sizlerle, siz değerli vatandaşlarımla birlikte paylaşıyoruz. Böylesine devasa bir yatırım ülkenin tamamında ev ve kira fiyatlarını düşüreceği gibi, vatandaşlarımızın konuta erişimini de kolaylaştıracaktır. Esasen Türkiye Avrupa ve Amerika gibi yerlerle kıyaslandığında konut sahipliği oranının en yüksek olduğu ülkelerin başında gelmektedir. Bu kampanya özel sektör yatırımlarında yol açacağı hareketlilikle değerlendirildiğinde ülkemizdeki konut sahipliği oranını daha da artıracaktır. “Dünyada mekân, ahirette iman” diyen bir millete yapılabilecek en büyük hizmetin bu olduğuna inanıyorum.

Aziz Milletim,

Bu devasa sosyal konut projemizin ilk etabını oluşturan 250 bin sosyal konutu, 250 bin konut arsasını ve 10 bin iş yerini 2 yılda bitirerek hak sahiplerinin kullanımına sunmayı planlıyoruz. Konutu, arsası ve iş yeriyle toplam 360 bin bağımsız birimden oluşan projemizin bu ilk etabı dahi Cumhuriyet tarihimizin en büyük, en kapsamlı sosyal konut atılımıdır. İlk etap konutlarımızdan 50 binini İstanbul’da, 18 binini Ankara’da, 12 bin 500’ünü İzmir’de, 10 binini Gaziantep’te, 8 bin 650’sini Bursa’da, 7 bin 500’ünü Konya’da, 4 bin 500’ünü Kayseri’de inşa edeceğiz. Diğer illerimizde de nüfuslarına göre değişen sayılarda konut inşası gerçekleştireceğiz. Ayrıca, bu konut projesinde çeşitli kesimlere pozitif ayrımcılık yaparak kontenjanlar belirliyoruz. Buna göre şehit yakınları ve gazilere ilk etabın yüzde 5’e denk gelen 12 bin 500 konut. Engelli vatandaşlarımıza yine yüzde 5’e karşılık gelen 12 bin 500 konuk. Emekli vatandaşlarımıza ise, yüzde 20’ye denk düşen 50 bin konut kontenjan arıyoruz. Bu projemizde ilk defa gençlerimiz için de 18-30 yaş arası bir kontenjan oluşturduk. Projemizdeki konutların yüzde 20’sine denk gelen 50 binini de yarınlarımızın teminatı gençlerimize tahsis ettik.  Konutlarımızın maliyet fiyatı üzerinden yüzde 40 indirim yaparak belirlediğimiz fiyatları da şu şekilde olacaktır:

Vatandaşlarımız toplamda 608 bin lira fiyata sahip 2+1 konutlarımıza aylık 2 bin 280 liradan başlayan taksitlerle ve 240 ay vadeyle sahip olabilecektir. Aynı şekilde toplam 850 bin lira fiyata sahip 3+1 konutların ödemesi 3 bin 187 liradan başlayan taksitlerle 240 ay vadeyle yapılabilecektir. Bu kampanyamıza İstanbul’da hane geliri 18 bin liranın, diğer illerde 16 bin liranın altında olan her vatandaşımız başvurabilecektir. Belirlenen toplam bedelin yüzde 10’u peşin alınacak, taksit ödemeleri ise sözleşmenin imzalanmasıyla başlayacaktır.

Kamunun ciddi kaynak ayırarak, önemli fedakârlıklarda bulunarak yürüttüğü bu projeleri ticari kazanç kaynağı haline getirmek isteyenlere de, açık söylüyorum; fırsat vermeyeceğiz. Kendi aklınca devleti kandırarak hak etmediği halde TOKİ’den ev almaya çalışanların hem ödedikleri parayı, hem evlerini kaybedecekleri sıkı, etkin, güvenilir bir denetim mekanizması kuracağız. Tek derdimiz imkânı kısıtlı ailelerimizi uygun şartlarla ev sahibi yapmaktır. Konutlarımızın şimdiden içinde yaşayacak ailelerimize hayırlı olmasını diliyorum.

Yine bu kampanyayla birlikte ilk defa vatandaşlarımıza altyapıları ve imarı hazırlanmış, ev yapmaya hazır arsa alternatifi de sunuyoruz. Böylece düşük gelir grubuna mensup vatandaşlarımıza şehirlerin çeperlerinde kendi evlerini yapma imkânı sağlıyoruz. İlk etapta 7 ayrı bölgede belirlediğimiz bu arsalar, piyasa fiyatlarının çok altında bir bedelle ve faizsiz bir şekilde vatandaşlarımıza satılacaktır. Arsayı alan vatandaşımız, burada belirlenen projeye uygun şekilde ve belirlenen süre içinde kendi evini yapabilecektir. Evin inşa sürecinde hak sahiplerine mimari ve mühendislik desteği de verilecektir.

Arsalar iki gruptan oluşuyor. İlk grupta 350 ila 500 metrekarelik alanlardan oluşan müstakil parsel şeklindeki arsalar vardır. Bunlar 192 bin 500 liradan başlayan, toplam fiyat ve 1604 liradan başlayan taksitlerin 10 yıl vadeyle faizsiz şekilde ödeneceği bir yöntemle vatandaşlarımıza satılacaktır. İkinci grubu oluşturan hisseli parsellerin ödemesi ise, 112 bin 500 liradan başlayan toplam fiyat ve 937 liradan başlayan taksitlerle yine 10 yıl vadeyle ve faizsiz bir şekilde yapılabilecektir.

Şimdi de iş yerlerimizle ilgili bazı ayrıntıları sizlerle paylaşmak istiyorum. Hâlihazırda 12 ilimizde 3 bin 930’u tamamlanmış, toplamda 10 bini aşan sanayi tipi iş yeri projemiz bulunuyor. Kampanyanın ilk etabı kapsamında 10 bin yeni iş yerini daha küçük ve orta ölçekli sanayicilerimizin hizmetine sunuyoruz. İnşa edeceğimiz iş yelerinin ülkemizin yatırımına, üretimine, sanayisine, istihdamına hatırı sayılır bir katkı sağlayacağından şüphemiz yoktur. Onlarca farklı sektöre yayılan tamir ve imalat kollarında yoğunlaşan küçük işletmelere hitap eden sanayi tipi iş yerlerimiz 100 bine yakın ek istihdam sağlayacaktır. Bu iş yerlerini 350 bin liradan başlayan fiyatlar ve 2 bin 633 liradan başlayan taksitlerle 120 ay vadeyle emekçi kardeşlerimize, genç girişimcilerimize sunacağız. Tüm bu yatırımların daha ilk çivileri çakılır çakılmaz sanayi çarkları hızlanmaya, ekonomimiz güçlenmeye, 200 bin yen istihdamla iş gücümüz kazanmaya başlayacaktır. İlk evim, ilk iş yerim projesinin 81 ilimize, ülkemize, vatandaşlarımıza hayırlı, uğurlu olmasını diliyorum.

Aziz Milletim,

Dünyada sosyal konut, sosyal devlet, sosyal yardım uygulamalarının ekonomik daralma nedeniyle geri plana atıldığı bir dönemden geçiyoruz. Özellikle sosyal konut projeleri inşaat malzemelerinin maliyetlerindeki aşırı artışlar sebebiyle tamamen durmuştur. Biz ise çağın her ihtiyacı gibi konut arzında yaşanan daralmaya karşı da çözümü yerli ve milli imkânlarla arıyor, buluyor, hayata geçiriyoruz. Esasen eskiden beri toplu konut projelerimiz anayasamızda yer alan sosyal devlet ilkesini en ileri ve etkin düzeyde hayata geçirdiğimiz alanlardan biridir. Türkiye’nin son dönemde yaşadığı makroekonomik büyüme ihracatta ve üretimde gösterdiği performansa bağlı ekonomik atılımının en somut örneklerinden biri de işte bu konut kampanyasıdır. Dünyada hiçbir ülkenin maliyet ve süre olarak cesaret edemediği bir projeyle milyonlarca vatandaşımızı ev sahibi yapmakta kararlıyız.

Konut üretimindeki hızımızdan ve iş kalitemizden yararlanmak isteyen Avrupa’daki, Asya’daki, Afrika’daki tecrübemizden istifade etmek isteyen onlarca ülke var. Biz bu alandaki birikimimizi öncelikle vatandaşlarımızın istifadesine sunuyoruz, bu tablo bir güç meselesi olmanın ötesinde her şart altında millete hizmet için çalışma, üretme, mücadele etme anlayışının tabii bir sonucudur. Devlet milletine hizmet için çalıştıkça, millet de devletine daha sarılmakta, daha çok itimat etmektedir. 15 Temmuz gecesi yaşananlar bu hakikatin en çarpıcı ifadesidir. Hükümetlerimiz döneminde hayata geçirdiğimiz demokrasi ve kalkınma devrimleriyle milletle devleti geçmişte hiç olmadığı kadar bütünleştirdik, birleştirdik, güçlendirdik, konut projelerimizi de bu anlayışla yürütüyoruz.

Ailelerimizin, konutlarıyla, sosyal ve kültürel imkânlarıyla ne kadar iyi, ne kadar düzenli yerleşim yerlerinde yaşarlarsa hem kendi bireyleri arasında, hem çevreleriyle o kadar sağlıklı ilişkiler içinde olacaklarına inanıyoruz Kısa bir süre önce İstanbul Esenyurt’ta konut dağıtım projesi yaptık, zemin+3, zemin+4. Tabii orada ben vatandaşlarımızın mutluluğunu gördüm ki, Esenyurt malum geçmişi itibarıyla gecekonduların yaygın olduğu bir yer, ama orada kentsel dönüşüm projesiyle çok ciddi bir adım attık, adım atıyoruz. Ve bütün bunlarla beraber, şehirlerimize yakışan bir yapılaşmayı yaparak Türkiye’yi örnek bir ülke haline getirmenin gayreti içerisindeyiz.

Aynı şey deprem bölgelerinde de, işte İzmir’de yaşanan deprem ve hemen depremden sonra o bölgeyi nasıl değiştirdiğimizi, nasıl dönüştürdüğümüzü konut teslim töreninde tüm İzmirlilere, ekranları başında izleyen tüm milletimize gösterdik. Aynı şey Malatya’da, Elazığ’da, Erzincan’da, bütün buralarda da gösterdik. Yangınlar oldu, Antalya, Muğla, bütün buralarda süratle inşaatların yapımını gerçekleştirdiğimiz gibi, gelip, Başkanım, hepsi iyi-güzel de, benim traktörüm gitti, benim halim ne olacak? Benim ekmek teknem oydu diyen çiftçi kardeşime dedim ki, bir hafta içinde traktörün sana gelecek. Ve biz bir haftayı bulmadan traktörünü o çiftçi kardeşimin kendisine ve onun gibi çevredeki bütün çiftçilere traktörlerini ulaştırdık.

Bugün açıkladığımız projenin tamamı, yani 500 bin konut, 250 bin altyapısı yapılmış konut amaçlı arsa ve 50 bin iş yeri bittiğinde, hamdolsun 3 milyon 750 bin insanımızı daha güvenli yaşam alanlarına kavuşturmuş olacağız.

Cumhuriyet tarihinin en büyük sosyal konut hamlesinin sevincini milletimizle birlikte yaşarken, ülkenin her kazancına, her sevincine, her güzelliğin itiraz edenler de, unutmayın, onlar boş durmuyor. Her projemiz gibi 500 bin sosyal konutun da yapılamayacağını söylemelerini ben kaale bile almıyorum, çünkü biz laf üretmiyoruz, iş üretiyoruz, yaptık, yapıyoruz ve yapmaya da devam edeceğiz. Bizi asıl şaşırtan, muhalefet cenahının gençlerimizin ev sahibi olmalarına karşı çıkmasıdır. Hiçbir konuda gençlerimize güvenmeyenler, bu hususta da aynı yaklaşımı göstermektedir.

Ey muhalefet, ya biz göreve geldiğimizde sizin gençlerimize verdiğiniz burs neydi ya? 45 liracıktı. Şimdi burslar 650’ye, 850’ye çıktı, asgari ücret çıktı; kimlerinki? Lisansüstü eğitim-öğretim görenlerinki. Biz böyle yaklaşıyoruz gençlerimize. Ve biz gençlerimizi hamdolsun sokaklarda bırakmadık ve şu an itibarıyla 850 bin gencimizi iskân edecek yurtlarımız var ve yurtlarımız henüz dolmuş değil, yurtlarımızı dolduracak müracaat henüz yok, ama biz buna rağmen yeni ilavelerle bu rakamı 1 milyonun üzerine inşallah yurtlarımızı çıkaracağız.

Biz gençlerimize hep güvendik, hep inandık, hep destek verdik, konut projemizde de onlara olan güvenimizi ve desteğimizi kendilerine yüzde 20’lik bir kontenjan ayırarak gösterdik. Geçmişte nasıl yüzbinlerce gencimizin TOKİ projeleriyle ev sahibi olmalarını sağlamışsak, bugün de aynısını yapacağız. Kendilerinin ev sahibi olmalarından rahatsız duyanlara en güzel cevabı gençlerimizin vereceğine inanıyorum. Ülkemize kazandırdığımız her eser gibi bu projeyi de milletimize olan vefa borcumuzu ödemenin bir vasıtası olarak kabul ediyoruz. Hele hele TEKNOFEST gençliğini bizim her yönüyle desteklememiz gerekiyor.

Bir kez daha Cumhuriyet tarihimizin bu en büyük sosyal konut projesinin kampanyaya katılacak ve hak sahibi olacak vatandaşlarımıza hayırlı olmasını diliyorum. Projeyi hayata geçirecek Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile TOKİ’mizi, yüklenici firmaları, buralarda görev yapacak işçilerimizi, mühendislerimizi tebrik ediyorum.

Tabii bu konutların hepsinin ayrı bir özelliği var; nedir? Çeyizciler için hayırlı olsun, çünkü her konut 250 farklı çeyiz noktasında ne yapıyor? Bir hareketlenme meydana getiriyor, dolayısıyla ekonomiye de ayrı bir hareketlenme demektir bu. Ve inşallah attığımız bu adımla bu projemizin ülkemiz için yeni bir tırmanışa, yeni bir dirilişe vesile olmasını diliyor, hepinizi sevgiyle, saygıyla selamlıyorum.

Kalın sağlıcakla.